Danh mục: Thầy và Bạn bè tôi

Tôi viết bài này sau trò chuyện sâu hơn với bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú, người làm trong lĩnh vực y học bào thai – một chuyên khoa nơi bác sĩ phải nhìn thấy nguy cơ rất sớm, đọc tín hiệu rất nhỏ, và chỉ can thiệp khi thật sự cần (nếu can thiệp sai nhịp, cái giá có thể rất lớn).

Tôi viết bài này sau trò chuyện với Nguyễn Khải Mỹ. Mỹ làm việc với dữ liệu, hệ thống marketing và hành vi khách hàng. Điều khiến tôi dừng lại không phải là lĩnh vực anh theo đuổi, mà là cách anh đối diện với những bài toán không có đáp án sẵn: không vội kết luận, không phản ứng theo cảm xúc, không giải quyết thay khi chưa hiểu gốc rễ.
Tôi bất giác nghĩ đến rất nhiều gia đình có con trẻ chậm nói. Có thể, điều đang cản trở ngôn ngữ của con không nằm ở khả năng phát âm, mà nằm ở một thói quen rất phổ biến của người lớn: giải quyết thay mọi bối rối nhỏ của trẻ, quá sớm.

Tôi viết bài này sau khi đọc lại một bản ghi chép về bạn tôi, Nguyễn Khải Mỹ. Mỹ làm Digital Marketing, hướng dẫn chủ doanh nghiệp chạy quảng cáo trên mạng xã hội và xây hệ thống marketing dựa trên dữ liệu, quy trình, khả năng nhân bản. Mỹ bắt đầu làm nghề từ năm 2017 và đã tham gia hơn 90 dự án ở nhiều vai trò khác nhau.

Tôi viết bài này vì một lý do rất riêng: dạo gần đây, quá nhiều phụ huynh đến gặp tôi với cùng một câu hỏi, giọng vừa lo vừa tự trách: “Sao con em vẫn ít nói vậy?”
Bạn tôi, Nguyễn Hữu Tuyên, làm trong lĩnh vực tiếp thị liên kết, đào tạo kinh doanh online và tư vấn đầu tư bất động sản. Trong một cuộc trò chuyện, Tuyên nói một câu khiến tôi nghĩ mãi: “Thông tin là đòn bẩy mạnh nhất trong thời đại số.”
Tôi không mang câu đó vào giáo dục sớm theo kiểu ví von cho vui. Tôi mang vào như một chiếc gương: nếu người lớn cần “đòn bẩy” để thoát cảnh bắt đầu từ con số không, thì trẻ 1–6 tuổi cũng cần “đòn bẩy” để bật ra ngôn ngữ, đặc biệt khi gia đình đang lo vì trẻ chậm nói

Nếu bạn đang là cha mẹ của một đứa trẻ từ 0 đến 6 tuổi, rất có thể mỗi ngày của bạn xoay quanh một câu hỏi tưởng chừng rất nhỏ nhưng lặp đi lặp lại đến mệt mỏi:
“Hôm nay con ăn được bao nhiêu?”

Rất nhiều phụ huynh tìm đến giáo dục sớm Montessori với một mong muốn rất thật: con tự tin hơn, tự lập hơn, tập trung hơn. Nhưng ít ai được nói cho biết rằng, trước khi những điều đó xuất hiện ở trẻ, người lớn phải trải qua một hành trình âm thầm và không dễ dàng – hành trình quay trở về với chính mình.

Có những người bước vào đời sống của mình không phải để giống mình, mà để giúp mình nhìn xa hơn chính con đường mình đang đi.
Với tôi, Nguyễn Hồng Ngọc là một người như vậy.

Bạn đã từng đọc rất nhiều bài viết, tham gia nhiều hội nhóm, nghe không ít lời khuyên trái ngược nhau về giáo dục sớm Montessori, về việc có nên dạy con sớm hay để con “tự nhiên”. Bạn vừa sợ con bị bỏ lỡ giai đoạn vàng, vừa sợ mình vô tình tạo áp lực khiến con tổn thương. Bạn muốn con tập trung hơn, nói nhiều hơn, tự tin hơn – nhưng sâu thẳm bên trong, điều bạn khao khát nhất vẫn là: con được lớn lên hạnh phúc, bình an, và không phải mang theo những vết xước vô hình suốt cuộc đời.

Nếu bạn đang là một phụ huynh có con từ 0–6 tuổi, rất có thể bạn đã từng đứng trước gương, nhìn con mình và tự hỏi trong im lặng: “Không biết sau này con có cao không? Có bị thấp hơn bạn bè không? Có bị thiệt thòi không?”

Nếu bạn đang đọc những dòng này, rất có thể bạn là một người cha, người mẹ đang sống trong trạng thái vừa yêu con đến tận cùng, vừa mệt mỏi đến cạn kiệt. Con còn quá nhỏ, mới 0–6 tuổi, nhưng những câu hỏi đã bắt đầu xuất hiện trong đầu bạn mỗi ngày: Làm sao để con không yếu đuối? Làm sao để con không hoảng loạn khi gặp khó? Làm sao để con biết tự xoay xở khi không có mình bên cạnh?

Nếu bạn đang là phụ huynh có con từ 0–6 tuổi, có lẽ bạn quen thuộc với cảm giác này: con khó tập trung, dễ xao nhãng, đang chơi đó rồi bỏ, đang nghe đó rồi quay đi. Bạn tự hỏi không biết do mình nuôi dạy chưa đúng, do môi trường, hay do con “thiếu tập trung bẩm sinh”.

Bạn đang là một người mẹ, người cha có con từ 0–6 tuổi.
Bạn yêu con đến tận cùng, nhưng cũng mệt mỏi đến tận đáy.